Phelsuma inexpectata (Mertens, 1966)

Nazwa angielska: Reunion Island ornate day gecko

Pochodzenie:
Réunion Island.

Wielkość:
Samce dorastają do 12cm, samice są nieco mniejsze mają zazwyczaj 10cm.

Wygląd:
Phelsuma inexpectata to chyba najładniejszy przedstawiciel rodziny Phelsuma odznaczający się wyjątkowo pięknym ubarwieniem, jednocześnie jest to jeden z najbardziej rzadkich gatunków Phelsuma. Samce tego gatunku odznaczają się niesamowicie jaskrawo wybarwioną głową i szyją. Przednia cześć pyska jest jasnoniebieska, otoczona czerwoną obwódką. Na czubku głowy wyraźne, zielone dwa pasy zaś górną część oka otacza czerwony pas. Wzdłuż szyi biegną trzy pasy, dwa białe jeden powyżej drugi poniżej oka, a środkowy pas biegnący między nimi ma kolor brązowy. Wszystkie pasy ciągną się wzdłuż szyi i karku, przestrzeń pomiędzy lewymi i prawymi pasami jest wybarwiona na niebiesko; dopiero dalej tułów i ogon mają kolor zielono-turkusowy z wieloma nieregularnymi czerwonymi punktami ciągnącymi się przez cały grzbiet, aż po koniec ogona. Boki ciała są koloru zielono-żółtego. Strona brzuszna u tych jaszczurek może być brązowa lub żółto-pomarańczowa. Samice tego gatunku nie mają niebieskiego ubarwienia na grzbiecie ani szyi.

Phelsuma inexpetata jest bardzo podobna do Phelsuma ornata dlatego przez bardzo długi czas była uznawana jako jeden z jej podgatunków i była znana hodowcom jako Phelsma ornata inexpectata. Badania genetyczne wykazały jednak iż jest to odrębny gatunek.

Opis gatunku:
Jest to jeden z bardziej wymagających gatunków, a to z racji swojego występowania. Panujący klimat w ich biotopie jest trudny do odwzorowania w warunkach hodowlanych. Temperatura w ciągu dnia waha się w granicach 20-35°C. Noce są chłodne temperatura wynosi 18-20°C. Zmianom temperatury towarzyszą deszcze. Bardzo ważne przy hodowli tego gatunku jest odwzorowanie pory suchej która na Reunion trwa od maja do sierpnia. Stymuluje to zwierzęta do rozmnażania które w warunkach hodowlanych bardzo ciężko się mnożą. Phelsumy te najlepiej trzymać w haremach 1.2 , 1.3. Pod hodowlę tego gatunku najlepiej jest przeznaczyć duże terrarium o minimalnych wymiarach 60x60x80cm (dł. x szer. x wys.). Jest to wyjątkowo aktywny gatunek i chyba najszybsza felsuma dlatego im większe terrarium możemy im zapewnić tym lepiej. Gatunek ten dobrze czuje się w zbiornikach gęsto obsadzonych roślinnością, z wieloma kryjówkami. Dobrze jest wykleić tył i ścianki nasadami liści palmy. Phelsuma inexpectata bardzo lubi przebywać na tego typ powierzchniach. Do wystroju można również użyć bambusów. Należy stworzyć odpowiednie miejsce do wygrzewania, w którym temperatura będzie miała 35-38°C. Najlepiej stosować halogeny do punktowego ogrzania. Gekony te wymagają naświetlania zbiornika promieniami UVB 5%.

Żywienie:
Felsumę tę należy karmić możliwie jak największą liczbą papek owocowych i miodem gdyż jest to główne ich pożywienie w naturze, oczywiście niezbędne w ich diecie są też owady. Najlepiej podawać przeciery owocowe 3 razy w tygodniu, a raz w tygodniu karmić je owadami. W tym wypadku przede wszystkim małymi owadami takimi jak: muszki hydei, żuczki hawajskie (strąkowce), świerszcze bananowe, larwy i ćmy moli woskowych. Ważna jest odpowiednia suplementacja wapnia i witamin również niezbędny w diecie tych jaszczurek jest dodatek jodu. Można również z powodzeniem w zastępstwie papek owocowych stosować gotowe karmy Repashy „Day Gecko”.

Rozpoznawanie płci:
Jaszczurki te osiągają dojrzałość płciową po okresie 1-1,5roku. Samce są większe i bardziej intensywnie ubarwione, a przede wszystkim w ich kolorze poza przednią częścią pyska pojawia się kolor niebieski, którego nie ma u samic. Dodatkowo występuje u nich żółto-pomarańczowe zabarwienie ud oraz pory preanalne.

Rozmnażanie:
Aby jaszczurki te przystąpiły do godów należy odpowiednio odwzorować pory roku panujące w ich naturalnym środowisku. Jaszczurki te bardzo niechętnie przystępują do godów zwłaszcza samce mimo, iż samice ewidentnie dają znak, że są gotowe znosząc niezapłodnione jaja. Samice składają od 2 do 6 jaj w sezonie. Samica z reguły składa dwa jaja, które przed zniesieniem stają się wyraźnie widoczne przez powłoki brzuszne u samic nie otłuszczonych. Bardzo często samice składając jaja wybierają miejsca najgorętsze w terrarium, często pod samym promiennikiem lub w bliskim jego otoczeniu. Jaja zazwyczaj są przyklejane do dekoracji, szyb lub bambusów. Często takie bliskie sąsiadowanie jaj z promiennikiem doprowadza do śmierci zarodków dlatego na czas inkubacji należy taki promiennik wyłączyć.

Inkubacja trwa ok. 45-75 dni w temp 23-32°C. Młode po wykluciu mają około 3cm i są miniaturkami samic. Młode są bardzo aktywne i szybkie na co trzeba zwrócić szczególną uwagę podczas przenoszenia ich do zbiorników hodowlanych. Odsetek samców klujących się w hodowli jest bardzo mały z mojego doświadczenia i innych hodowców z zagranicy z którymi wymieniałam uwagi i wskazówki dotyczące hodowli tego gatunku wynika iż jest to mniej niż 10%. Dodatkowym problemem jest fakt, iż w momencie stresu u młodych samic pory bardzo silnie się rozszerzają i można je bardzo łatwo pomylić z młodym samcem dlatego często można paść ofiarą oszustwa.

Uwagi:
Osobniki z hodowli nigdy nie mają takich jaskrawych kolorów jak osobniki żyjące na wolności. Jest to bardzo płochliwa jaszczurka bardzo wrażliwa na stres polecana hodowcom z doświadczeniem.

Opracowanie:
Piotr Kapralski na podstawie własnych doświadczeń.